Análisi de la canción Che mbo’eharépe en guaraní

Imagen sin descripción
GENTILEZA

Iporã ñahesay’ijo ko purahéi.

Emoñe’ẽ ha epurahéi ne mbo’ehárape.

Che mbo’ehárape

I

Tamoapesã che ñe’ẽ mayma yvoty rekovia

ha ipype toroañuã ko che py’a renyhẽ

hetámi nde chembo’e chemitã’ípe yma

ha heta mba’e porã aikuaa nderehe ae.

II

Upéinte chekaria’y ko’ýte chemandu’a

hetámi cheakãhatã ha heta roipy’apy

sapy’ánte ndepochy, pe che nambi reipoka

ha neipamírõ g̃uarã vokóikema rembyasy.

III

Hetáko nderehe ae oiko chugui karia’y

ha mañeĩpa itavy, osẽ porã joaite

ajépa oiméne ndave revy’a, ndejuruvy

rehecháramo ipoty ha omimbi nde rape-

kue.

IV

Kokueheve rohecha rehasa mombyrymi

akói nekuñataĩ, ava piko toimo’ã

ha che katu chetuja, osẽ osẽma che atĩ

ha che rova anga icha’ĩ, mbykýma che raperã.

Teodoro S. Mongelós ha Epifanio Méndez Fleitas rembiapo.

Ñe’ẽndy

1. Rekovia: en vez de.

2. Renyhẽ: lleno.

3. Yma: hace tiempo.

4. Nderehe ae: mediante tú.

5. Ko’ýte: con más razón.

6. Chemandu’a: recuerdo.

7. Neipamírõ: enseguida.

8. Rembyasy: lamentas.

9. Rehecháramo: cuando ves.

10. Akói: siempre.

I. Embojoaju.

1. Cheakãhatã (_____) Estás sonriente.

2. Roipy’apy (_____) Te vi

3. Ndepochy (_____) Quién

4. Ava (_____) Estoy viejo

5. Itavy (_____) Estás feliz

6. Revy’a (_____) Era travieso

7. Ndejuruvy (_____) Es ignorante

8. Rohecha (_____) Te enojabas

9. Rehasa (_____) Pasaste

10. Chetuja (_____) Te preocupaba

II. Eheka térã eporandu mba’épa he’ise.

1. Tamoapesã:

2. Toroañuã :

3. Chekaria’y:

4. Sapy’ánte:

5. Karia’y:

6. Nde rapekue:

7. Kokueheve:

8. Mombyrymi:

9. Kuñataĩ:

10. Toimo’ã:

III. Eiporavo ha ehai mba’éichapa oje’e guaraníme.

atĩ - chemitã’ípe- hetámi- icha’ĩ - ipoty -

mayma - py’a - omimbi- vokóikema

1. Corazón:

2. Todos:

3. Mucho:

4. De repente:

5. Florece:

6. Cuando era un niño:

7. Brilla:

8. Canas:

9. Arrugado/a:

10. Corto:

IV. Ehai mba’éichapa oje’e castellano-pe.

1. Che mbo’eharépe:

2. Tamoapesã:

3. Ipype:

4. Hetámi:

5. Chembo’e:

6. Mba’e porã:

7. Reipoka:

8. Hetáko:

V. Ehai mba’épa he’ise: “Ha mañeĩpa itavy, osẽ porã joaite”

VI. Emoĩmba

1. Che mbo’ehára

2. Che mbo’ehára rupive aikuaa

VII. Embohovái

1. Mba’épa reñandu emoñe’ẽvo ko ñe’ẽpoty.

2. Mba’éichapa ikatu rehechauka ne mborayhu mbo’ehára rehe.